Opis odmiany
Malina 'Grand Heritage’ to jedna z najnowszych i najbardziej obiecujących odmian malin jesiennych. Jest następczynią legendarnej odmiany 'Heritage’, wyhodowanej w 1969 roku na Cornell University przez dr. Waldo.
Po ponad pięciu dekadach, 'Grand Heritage’ oferuje owoce dwukrotnie większe niż jej słynna poprzedniczka – przy zachowaniu prostoty uprawy, która uczyniła 'Heritage’ jedną z najpopularniejszych odmian na świecie.
’Grand Heritage’ rozpoczyna owocowanie stosunkowo wcześnie jak na maliny jesienne – pierwsze dojrzałe owoce pojawiają się już pod koniec lipca, a zbiory trwają aż do połowy lub końca września. To wcześniej niż w przypadku klasycznej 'Heritage’.
Owoce są bardzo duże (8-9 g, wobec ok. 4 g u 'Heritage’), o stożkowato-spiczastym, ale niezbyt smukłym kształcie. Barwa jest głęboko czerwona, ciemniejąca wraz z pełnym dojrzewaniem. Smak jest świeży, owocowy i aromatyczny – słodki, z wyraźną, ale przyjemną nutą kwasowości.
Roślina rośnie umiarkowanie wysoko (docelowo ok. 180 cm), tworząc pędy jedynie lekko ocierniowane, co znacznie ułatwia pielęgnację i zbiór w porównaniu do wielu innych odmian. Odmiana jest przy tym zdrowa i odporna, a jej mrozoodporność oceniana jest jako bardzo dobra.
| Typ owocowania | Malina jesienna |
| Owoce | Bardzo duże (8–9 g), stożkowato-spiczaste, nie za smukłe, średniej wielkości drupelki. Głęboka czerwień, ciemniejąca w pełnej dojrzałości. Doskonałe do bezpośredniego spożycia oraz na przetwory. |
| Termin dojrzewania | Koniec lipca – połowa/koniec września |
| Smak | Świeży, owocowy, aromatyczny; słodki z wyraźną, ale przyjemną kwasowością. |
| Wzrost | Odmiana o umiarkowanie silnym wzroście, docelowa wysokość ok. 180 cm. Pędy jedynie lekko ocierniowane, co ułatwia pielęgnację i zbiór. |
| Zastosowanie | Świeże spożycie, przetwory, mrożonki. |
| Odporność na choroby | Odmiana zdrowa i odporna, o bardzo dobrej mrozoodporności. Dobra tolerancja na choroby i szkodniki. |
| Wymagania klimatyczne i glebowe | Preferuje stanowiska słoneczne; najlepiej rośnie na glebach żyznych, przepuszczalnych, o pH 5,5–6,8. Odporna na mróz. |
| Sadzenie | Jesienią lub wczesną wiosną, w odstępach ok. 60 cm między roślinami i 3 m między rzędami. Przed sadzeniem zaleca się nawodnienie korzeni. |
| Przycinanie | Po posadzeniu skrócić pędy do ok. 25 cm. Każdej zimy/wiosny usuwać stare pędy, pozostawiając młode na przyszły sezon. |
| Nawadnianie | Gleba powinna być stale lekko wilgotna, ale nie podmokła. Idealnie sprawdza się nawadnianie kropelkowe. |
| Nawożenie | Wiosną stosować zbilansowany nawóz (np. 10-10-10 lub 16-16-16) w celu wsparcia wzrostu i obfitego owocowania. |
Owoce
Owoce 'Grand Heritage’ to prawdziwy skok jakościowy względem klasycznych odmian jesiennych – przy wadze 8-9 g są niemal dwukrotnie większe niż owoce 'Heritage’.
Stożkowato-spiczasty kształt, głęboko czerwona barwa ciemniejąca w pełnej dojrzałości oraz świeży, aromatyczny smak z wyraźną, ale przyjemną kwasowością sprawiają, że owoce świetnie sprawdzają się zarówno do spożycia na świeżo, jak i do przetworów – soków, dżemów czy mrożonek.
Termin dojrzewania owoców
Malina 'Grand Heritage’ należy do wcześniej owocujących odmian jesiennych w swojej grupie hodowlanej – pierwsze dojrzałe owoce pojawiają się już pod koniec lipca, a zbiory trwają do połowy lub końca września.
Odporność na choroby
'Grand Heritage’ jest uznawana za zdrową i stabilną w uprawie, z bardzo dobrą odpornością na mróz – co czyni ją atrakcyjnym wyborem również dla ogrodników w chłodniejszych regionach Polski.
Wymagania klimatyczne i glebowe / Stanowisko
Podobnie jak większość malin jesiennych, ’Grand Heritage’ najlepiej plonuje na stanowiskach słonecznych, na glebach żyznych, średnio zwięzłych, o uregulowanych stosunkach powietrzno-wodnych. Gleby nieprzepuszczalne nie nadają się pod uprawę ze względu na ryzyko zalewania, natomiast gleby zbyt luźne i piaszczyste mogą utrudniać dostarczanie wody i składników odżywczych – płytki system korzeniowy maliny sprawia, że nawet krótka susza wyraźnie odbija się na wzroście i owocowaniu.
Zalecany odczyn gleby to lekko kwaśny, w zakresie pH 5,5–6,8. Najlepszym stanowiskiem jest łagodny stok o wystawie południowo-wschodniej lub południowo-zachodniej, choć uprawa sprawdza się też na terenach płaskich – pod warunkiem braku długotrwałych mrozów i silnych wiatrów, które zwiększają ryzyko przemarzania i pogarszają zawiązywanie owoców.
Sadzenie
Maliny sadzimy późną jesienią lub wczesną wiosną. Najkorzystniejszym terminem jest jesień z uwagi na optymalną wilgotność gleby o tej porze roku. Rośliny sadzone jesienią, wiosną mają lepszy start i szybszy wzrost.
Zanim posadzimy maliny, powinniśmy odpowiednio przygotować glebę, tak aby stworzyć najbardziej optymalne warunki, takie jak uregulowanie kwasowości i wzbogacenie jej w próchnicę oraz uzupełnienie składników pokarmowych.
Bardzo często nasze maliny będą wymagały odpowiedniego rusztowania stawianego w szpalerze. Najczęściej używa się do tego słupków o długości ok 2 m, które wkopuje się w ziemię na głębokość ok 50 cm. Zalecana maksymalna odległość między słupkami to 10 m.
Nawożenie
Maliny mają płytko rozmieszczony system korzeniowy, wymagają więc regularnego zasilania nawozami łatwo przyswajalnymi. Najprościej zastosować gotową mieszankę nawozową, zalecaną przez producenta dla danego gatunku.
Jeśli w rejonie uprawy gleba jest kwaśna, to wymaga wapniowania. Nie mniej jednak powinno się unikać stosowania nawozów wapniowych lub wapniowo-magnezowych bezpośrednio przed sadzeniem. Taki zabieg zalecany jest na minimum kilka tygodni wcześniej.
Istotnym elementem przygotowania gleby jest również nawożenie organiczne. Możemy zastosować obornik w dawce 40-50 t/ha. W przypadku braku obornika stosuje się nawozy zielone. Nawożenie mineralne powinno uwzględnić zasobność gleby w poszczególne składniki. W tym celu należy wykonać stosowną analizę gleby. Warto skorzystać z pomocy specjalistów.
Cięcie malin jesiennych
Jak w przypadku wszystkich malin owocujących na tegorocznych pędach, każdej zimy lub wczesną wiosną ścinamy wszystkie pędy do ziemi — rośliny w stanie spoczynku dobrze znoszą takie cięcie, a nowe pędy wyrosną z ziemi wiosną i wyprodukują tegoroczny plon. Dzięki temu nie trzeba się zastanawiać, które pędy zachować.
Warto zachować wyraźną przestrzeń między krzewami, eliminując pędy słabsze i nadmiernie zagęszczające — zmniejsza to ryzyko chorób grzybowych (w tym szarej pleśni) i poprawia wielkość owoców.

Bartosz Spychalski (Akademia Roślin) –
Grand Heritage’ sadziłem w tym sezonie i muszę przyznać, że różnica w wielkości owoców w porównaniu do klasycznej 'Heritage’ rzuca się w oczy od razu przy pierwszym zbiorze. Zbiory idą naprawdę sprawnie, a roślina jak dotąd nie sprawiła żadnych problemów zdrowotnych. Polecam każdemu, kto szuka odmiany łączącej duży plon z wygodą uprawy.